Sjedinjene Američke Države zatražile su od svojih ključnih azijsko-pacifičkih saveznika, Japana i Australije, da preciziraju kako bi reagovali u slučaju kineskog vojnog napada na Tajvan, otkriva Financial Times pozivajući se na izvore bliske pregovorima.
Inicijativu je predvodio Elbridge Colby, bivši visoki zvaničnik Pentagona, koji je u proteklim sedmicama održao odvojene sastanke s odbrambenim liderima u Tokiju i Canberri. Prema izvorima, saveznici su zatečeni ovim zahtjevom jer čak ni SAD trenutno ne nude formalne bezuslovne garancije Tajvanu u slučaju napada.
Iako nemaju zvanične diplomatske odnose s Tajvanom, SAD su njegov glavni dobavljač naoružanja i ključni politički zaštitnik. U svjetlu sve agresivnijeg kineskog vojnog prisustva oko ostrva, Washington ubrzano radi na učvršćivanju regionalnih partnerstava kako bi spriječio ili odgovorio na eventualni sukob.
Geopolitička tenzija raste
Peking Tajvan smatra dijelom svog teritorija i ne isključuje upotrebu sile kako bi ga vratio pod kinesku kontrolu. Vlasti u Taipeiju, međutim, insistiraju na svom suverenitetu i pozivaju na međunarodnu podršku.
Colby, koji je poznat kao arhitekta strategije preusmjeravanja američke vojne pažnje ka indo-pacifičkom regionu tokom prve administracije Donalda Trumpa, naglašava potrebu da se saveznici jasno izjasne. Njegov stav je da Sjedinjene Države trebaju manje ulagati u evropske i bliskoistočne angažmane, a više u pripreme za mogući sukob s Kinom.
Regionalni odgovor još nejasan
Uprkos sve intenzivnijim sigurnosnim partnerstvima i vojnim vježbama sa SAD-om, Japan i Australija se do sada nisu javno obavezale na direktnu vojnu podršku Tajvanu. Upitno je koliko su spremne i politički voljne da učestvuju u potencijalnom ratu s Kinom, što bi moglo imati ozbiljne ekonomske i bezbjednosne posljedice.
Dok se Washington sprema za moguće krizne scenarije, sve oči su sada uprte u Tokio i Canberru — i njihove odluke mogle bi oblikovati ravnotežu snaga u indo-pacifičkom regionu za godine koje dolaze.
